آرى ، سياق در يك آيه يا چند آيه‌اى كه باهم نازل شده‌اند ، تحقق مىيابد ؛ نه در مجموع آيات كه در مقاطع گوناگون و در ضمن سوره‌ها نازل شده‌اند . اين سخن ، صحيح است ؛ سياق ، تنها در هر مجموعه از مقاطع نزول وجود دارد ؛ نه در مجموعهء آيات سوره ؛ چه رسد به آياتى از سوره‌هاى ديگر . البته نبايد از اين نكته غفلت ورزيد كه هرگاه از شيوهء گوينده‌اى ، سبكى خاص در سياق گفته‌ها و نوشته‌هايش به دست آيد - كه آن سبك از دل عبارت‌هاى او دريافت شود يا يك كارشناس آگاه بدان تصريح كند - در اين صورت ، مىتوان بر سبك خاص او - كه از روى يقين ، به دست آمده است - تكيه كرد . هم‌چنين اگر دانسته شود كه سخنان گوناگون و خطاب و عتاب‌هاى گوينده در راستاى هدفى خاص است ، در اين صورت نيز مىتوان براى فهم مراد وى از سخنان گوناگونش ، به سبك فراگير او تكيه كرد ؛ چرا كه همهء سخنانش گرد محورى خاص مىگردد ؛ هرچند جايگاه سخنانش متعدد باشد . وحدت موضوعى ، سخنان گوناگون او را به هم مىپيوندد و مجموع آنها را در يك حوزه سامان مىدهد . اين ، نكته‌اى است كه مفسران ، در مجموعه آيات هر سوره ، بلكه در مجموعهء آيات همهء قرآن ، بر آن تأكيد كرده‌اند . خداى تعالى مىفرمايد : « اللَّهُ نَزَّلَ أَحْسَنَ الْحَدِيثِ كِتاباً مُتَشابِهاً مَثانِيَ » « 1 » ؛ « خدا بهترين سخن را [ به صورت ] كتابى هم‌گون و [ آياتى ] مكرّر نازل كرد . » « متشابها » ؛ يعنى بخشى از آن مشابه بخشى ديگر است ؛ بدون تفاوت بين پردازش و سبك عبارت ونيز بين آهنگ بيان و نوع خطاب . « مثانى » جمع « مثنيه » ، به معناى عطف شده مىباشد ؛ به جهت عطف‌شدنِ برخى از آيات آن بر برخى ديگر و بازگشت بعضى از آن به بعضى ديگر ؛ آن‌سان كه بخشى از آيات با بخشى ديگر روشن مىگردد و گواه بر آن است ؛ بىهيچ‌گونه اختلافى كه به دفع بخشى از آن با بخشى ديگر يا تناقض بين بخش‌هاى آن

--> ( 1 ) . زمر ( 39 ) 23 .